Mae Safonau Masnach Wrecsam yn ymwybodol o negeseuon e-bost twyllodrus ynglŷn â brechlyn Covid-19. Mae’r e-bost yn honni ei fod yn cael ei anfon gan y GIG ac mae’n gofyn i chi ddilyn dolen i dderbyn gwahoddiad i dderbyn y brechlyn.
Yn wahanol i sgamiau tebyg, dydi’r neges hon ddim yn gofyn am fanylion talu ond rydym ni’n amau bod y dolenni yn cael eu hanfon i dderbyn gwybodaeth bersonol neu fanylion talu yn nes ymlaen.
Yn ôl y neges: “The NHS is performing selections for coronavirus vaccination on the basis of family genetics and medical history. You have been selected to receive a coronavirus vaccination.”
Sgam ydi hwn!
Mi fyddwch chi wedyn yn gweld rhestr o bwyntiau bwled dan y pennawd ‘What you will need to do’, ac yna ychydig o wybodaeth am y bobl sy’n gallu defnyddio’r gwasanaeth yma.
Yn is i lawr, mae yna ddwy ddolen – ‘NHS – Accept Invitation’ ac ‘NHS – Reject Invitation’.
Sgam ydi hwn felly peidiwch â chlicio ar unrhyw ddolen.
O dan y dolenni mae’r neges yn ceisio’ch perswadio gan ddweud: “you are required to reply to this invitation within 12 hours of this notification.”
Darganfyddwch y gwybodaeth diweddaraf am Brechlyn Coronafeirws
“Cofiwch gymryd eich amser”
Meddai’r Cynghorydd Hugh Jones, Aelod Arweiniol Cymunedau, Partneriaethau, Gwarchod y Cyhoedd a Diogelwch Cymunedol: “Ni fydd y GIG byth yn gofyn i chi am fanylion talu gan fod brechlynnau Covid-19 yn rhad ac am ddim. Mae yna bryder mawr ynghylch y sgam yma o ran bod pobl yn cael eu twyllo i feddwl bod hon yn neges go iawn, yn enwedig gan nad yw’r neges gyntaf yn gofyn am fanylion talu.
“Os ydych chi’n ansicr, fe allwch chi anfon negeseuon amheus i report@phishing.gov.uk a bydd y swyddogion yn fanno yn bwrw golwg arnyn nhw. Yn anffodus rydym ni’n gweld mwy a mwy o negeseuon testun ac e-bost yn ceisio defnyddio’r pandemig i ddwyn eich gwybodaeth bersonol. Cyn gwneud unrhyw beth, cymrwch eich amser i wirio ai sgam ydi o.”
Cofiwch, ni fydd y GIG byth yn gofyn am y canlynol:
• Manylion eich cyfrif banc / cerdyn
• Eich pin neu’ch cyfrinair
• Copïau o ddogfennau personol i brofi’ch hunaniaeth e.e. pasbort, trwydded yrru, biliau neu slipiau cyflog
I dderbyn gwybodaeth am frechlynnau Covid-19, ewch i wefan Iechyd Cyhoeddus Cymru.
Rhywfaint o gyngor
Mae’n bwysig iawn dilyn y tri cham hyn wrth benderfynu a yw’n ddiogel i chi wario’ch arian neu ddarparu’ch gwybodaeth bersonol:
STOPIO – Gall cymryd munud neu ddwy i feddwl cyn penderfynu gwario arian neu ddarparu gwybodaeth bersonol eich cadw chi’n saff.
HERIO – Ydi’r cynnig yn un go iawn? Mae gennych chi berffaith hawl gwrthod neu anwybyddu unrhyw gais. Dim ond troseddwyr fydd yn eich rhuthro neu’n gwneud i chi ddychryn.
AMDDIFFYN – Os ydych chi’n meddwl eich bod chi wedi’ch twyllo cysylltwch â’ch banc yn syth a rhowch wybod i Action Fraud.
Sut i ddelio â negeseuon e-bost amheus
Creodd y Ganolfan Seiberddiogelwch Cenedlaethol (NCSC), Wasanaeth i Adrodd am Negeseuon E-bost Amheus, sy’n ei gwneud yn hawdd i bobl anfon unrhyw negeseuon e-bost amheus atynt.
Yna bydd yr NCSC yn dadansoddi’r e-bost ac unrhyw wefannau sy’n gysylltiedig â’r neges.
Os ydych wedi derbyn e-bost yr ydych yn teimlo’n ansicr yn ei gylch, gallwch ei anfon ymlaen at y Gwasanaeth Adrodd am Negeseuon E-bost Amheus trwy’r cyfeiriad e-bost report@phishing.gov.uk
Adrodd am drosedd seiber
Os ydych chi’n credu eich bod wedi bod yn ddioddefwr sgâm neu drosedd seiber, dylech adrodd am hyn i Action Fraud drwy eu gwefan neu drwy ffonio 0300 123 2040.
Action Fraud yw’r Canolfan Cenedlaethol Adrodd am Sgamiau a Throsedd Seiber yn y DU.
Cyngor cyffredinol ar sgamiau
Gellir cael Cyngor i Ddefnyddwyr gan Wasanaeth Defnyddwyr Cyngor ar Bopeth. Gellir cysylltu â nhw ar 0808 223 1144 (Cymraeg) neu 0808 223 1133 (Saesneg).
[button color=”” size=”large” type=”square_outlined” target=”new” link=”https://icc.gig.cymru/pynciau/imiwneiddio-a-brechlynnau/gwybodaeth-brechlyn-covid-19/”]CANFOD Y FFEITHIAU[/button]
