Cyn i raglen ddogfen y BBC Buried with Michael Sheen gael ei darlledu ar 17 Awst, mae adroddiadau diweddar yn y cyfryngau wedi codi pryderon ynghylch Lagŵn Tar Asid Llwyneinion a chyn-safle gwaredu gwastraff cemegol Monsanto.
Honnodd pennawd yr wythnos hon fod y Cyngor yn credu nad yw’r safleoedd yn “ddigon peryglus” i gyfiawnhau gwaith glanhau. Nid yw hyn yn wir. Nid yw’r Cyngor erioed wedi defnyddio’r ymadrodd hwn, ac nid yw’n adlewyrchu ein safbwynt ni.
Dros nifer o flynyddoedd, mae’r Cyngor wedi cynnal ymchwiliadau helaeth yn dilyn canllawiau Llywodraeth Cymru ac arbenigwyr eraill. Mae’r astudiaethau hyn yn dangos, er bod halogion yn bresennol, nid yw’r safleoedd yn bodloni’r diffiniad cyfreithiol o dir halogedig dan gyfraith genedlaethol. Mae’r casgliad hwn yn seiliedig ar dystiolaeth wyddonol a phroses asesu risg genedlaethol glir — nid ar gost, ac nid ar fychanu risg.
Rydym yn parhau i arolygu’r safleoedd, monitro nentydd a dŵr daear, a chynnal ffensys ac arwyddion rhybudd i gadw’r ardaloedd yn ddiogel. Mae’r gwaith hwn yn mynd y tu hwnt i’n dyletswyddau cyfreithiol gofynnol ac yn adlewyrchu ein hymrwymiad i ddiogelu iechyd y cyhoedd a’r amgylchedd.
Os caiff tystiolaeth newydd, ddibynadwy ei rhannu â ni, byddwn yn ei hadolygu’n drylwyr gan ddefnyddio canllawiau cenedlaethol a’r wyddoniaeth orau sydd ar gael. Byddem hefyd yn croesawu cynllun cronfa cyfalaf tir halogedig Llywodraeth Cymru yn ei ôl, a oedd yn cefnogi cynghorau yn flaenorol i gynnal ymchwiliadau rhagweithiol a allai helpu i ddatgloi cyllid adfer yn y dyfodol.
Mae gorffennol diwydiannol Wrecsam yn rhan o’n hanes cyffredin, ac rydym yn parhau i fod yn ymrwymedig i reoli ei etifeddiaeth yn gyfrifol, yn agored, a chyda lles ein cymunedau yn flaenaf.
