Mae ateb ar gyfer hen safle Ysgol Uwchradd Groves bellach wedi’i ddarganfod diolch i gytundeb rhwng Cyngor Wrecsam a Choleg Cambria.
Heddiw (9.6.26), rhoddodd Bwrdd Gweithredol y cyngor ganiatâd i drosglwyddo’r safle i Goleg Cambria – gan fraenaru’r tir i’r coleg ehangu ei ddarpariaeth addysg yn Wrecsam.
Caeodd Ysgol Uwchradd Groves ei drysau yn 2006. Cafodd yr adeilad ei ddefnyddio wedyn gan staff y cyngor am rai blynyddoedd, ond bu’n wag ers dros ddegawd.
Mae’r coleg yn dweud y bydd caffael y safle yn ei helpu i fodloni anghenion addysg a hyfforddiant myfyrwyr a chyflogwyr ymhellach.
Dywedodd Yana Williams, Prif Weithredwr Coleg Cambria: “Mae hwn yn foment arwyddocaol a chyffrous i Goleg Cambria ac i Wrecsam.
“Mae gan y Groves dreftadaeth addysgol falch ac rydym wrth ein bodd yn cymryd y cam nesaf tuag at ddod â’r safle yn ôl i ddefnydd ar gyfer dysgwyr a’r gymuned ehangach.
“Rydym yn parhau i fod wedi ymrwymo i fuddsoddi mewn cyfleoedd i bobl ifanc, cefnogi cyflogwyr a helpu i ddiwallu anghenion sgiliau yn y dyfodol.
“Mae’r cytundeb hwn yn nodi dechrau pennod newydd gyffrous i’r safle ac rydym yn edrych ymlaen at rannu mwy am ein cynlluniau dros y misoedd nesaf.”
Dywedodd y Cynghorydd Mark Pritchard, Arweinydd Cyngor Wrecsam: “Mae’r Groves wedi bod yn bwnc trafod ers blynyddoedd lawer, ac mae’r cyngor wedi gweithio’n ddiflino i ddod o hyd i ateb.
“Mae wedi bod yn anodd iawn oherwydd y cyfamodau ar y tir a’r penderfyniad gan Lywodraeth Cymru i restru’r adeilad, ond rydyn ni wedi dal ati ac mae bellach obaith.
“Mae Coleg Cambria yn ddarparwr addysg a hyfforddiant blaenllaw yng Ngogledd Cymru, ac mae ei lwyddiant yn hanfodol i’r rhanbarth, felly mae hwn yn ganlyniad gwych.
“Bydd dysgwyr a chyflogwyr yn elwa a bydd yn rhoi bywyd newydd i’r Groves. Mae’n ateb delfrydol i Wrecsam.”
Hanes diweddar The Groves
- Dim ond at ddibenion addysgol y gellir defnyddio’r safle sy’n eiddo i’r cyngor oherwydd cyfamodau cyfreithiol hanesyddol.
- Cafodd yr adeilad ei restru gan Lywodraeth Cymru yn 2016 er mwyn ei atal rhag cael ei ddymchwel – gan roi terfyn ar ddyheadau’r cyngor i adeiladu ysgol fodern newydd ar y safle.
- Yn 2019, mynegodd cwmni gofal iechyd ddiddordeb mewn datblygu cyfleuster hyfforddi meddygol ar safle’r Groves. Cafwyd trafodaethau manwl, ond methodd y cynigion yn y pen draw.
- Ar yr un pryd, bu Clwb Pêl-droed Wrecsam yn archwilio opsiynau i ddatblygu cyfleusterau hyfforddi ar hen gaeau chwarae’r ysgol, ond nid oedd y safle yn ddigon mawr.
- Yn 2023, cyrhaeddodd safle’r Groves restr fer fel lleoliad posibl ar gyfer Oriel Celf Gyfoes Genedlaethol newydd i Gymru, ond rhoddwyd gorau i’r prosiect yn ddiweddarach gan Lywodraeth Cymru oherwydd diffyg cyllid.
- Ym mis Mehefin 2026 cytunodd Bwrdd Gweithredol y cyngor i drosglwyddo’r safle i Goleg Cambria – gan ganiatáu iddo ehangu ei ddarpariaeth addysg a hyfforddiant yn y ddinas.




